Küresel piyasalarda petrol ve altın fiyatlarında önemli bir değişim yaşanıyor. Brent petrolün varil fiyatı, ABD’nin İran ile barış mutabakatı imzalamaya yaklaştığına dair gelen haberlerle birlikte yüzde 9,3 düşerek 99,62 dolara geriledi. WTI petrolü ise 91,54 dolara kadar düştü.
Orta Doğu’daki savaşta kritik bir aşamaya gelindiği bildiriliyor. Beyaz Saray ile Tahran yönetimi arasında savaşı sona erdirecek tek sayfalık bir mutabakat zaptı üzerinde çalışıldığı ifade ediliyor. Bugüne kadar barış iddialarını yalanlayan İran, bu kez müzakere masasında olduklarını kabul etti.
PETROL FİYATLARI DÜŞERKEN, ALTIN FİYATLARI YÜKSELİYOR
Barış umudu, küresel piyasalarda önemli bir etki yarattı. Savaşın sona ereceği beklentisi ile jeopolitik riskler azalırken, fiyatlamalar da değişti. Kapalıçarşı’da gram altın yüzde 3 oranında değer kazanarak 6.804 TL’den işlem görmeye başladı. Serbest piyasada gram altın ise yüzde 3,48 artarak 6.853 TL’ye yükseldi. Ayrıca ons altın, yüzde 3,51 değer kazanarak 4.717 dolara çıktı.
Borsa İstanbul’da da bu gelişmelerin olumlu etkileri hissedildi. BİST 100 endeksi 14.952 TL seviyelerine çıkarak yüzde 3’lük bir artış kaydetti.
İRAN, ANLAŞMA İÇİN HAREKETE GEÇTİ
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Washington’dan gelen 14 maddelik taslağı resmi olarak değerlendirdiklerini açıkladı. ABD’li yetkililer, bu metnin iki ülkeyi savaştan çıkararak daha kapsamlı nükleer müzakerelere yönlendireceğini belirtiyor. Axios’a göre, savaşın başlamasından bu yana iki tarafın ilk kez bu kadar yakın bir anlaşma sağlama şansı bulunuyor. Tahran’ın ana başlıklar üzerindeki nihai yanıtını 48 saat içinde vermesi bekleniyor.
TRUMP’IN STRATEJİK ADIMI
Barış sürecinde en büyük adım, ABD Başkanı Donald Trump’tan geldi. Trump, Hürmüz Boğazı’ndaki askeri ablukayı içeren “Özgürlük Operasyonu” kararını askıya alarak diplomatik süreci destekledi. Bu görüşmelerin arka planda Jared Kushner ve Steve Witkoff gibi tanınmış isimler tarafından yürütüldüğü ifade ediliyor. Hedef, Hürmüz’deki askeri ablukanın tamamen kaldırılması.
MUTABAKAT TASLAĞI NELER İÇERİYOR?
Sızdırılan mutabakat metnine göre, Hürmüz Boğazı üzerindeki kısıtlamalar karşılıklı olarak kaldırılacak. Eğer taraflar anlaşmayı imzalarsa, süreç şu şekilde işleyecek: 30 günlük bir ara dönemde silahlar susacak ve müzakereler İslamabad veya Cenevre’de devam edecek. İran, uranyum zenginleştirmeyi durduracak ve ABD, İran’ın dondurulan milyarlarca dolarlık fonunu serbest bırakacak. İran, yüksek derecede zenginleştirilmiş uranyumunu yurtdışına çıkaracak. Anlaşmanın en kritik noktası, nükleer faaliyetlerin durdurulma süresi. ABD, bu sürenin en az 12 ila 15 yıl olmasını talep ediyor. Ayrıca, BM denetçilerine İran’da “ani baskın” yetkisi verilecek. Eğer görüşmeler başarısız olursa, ABD ordusu Hürmüz’deki askeri operasyonlara derhal geri dönecek.
